ADVANCED THERAPY MEDICINAL PRODUCT (ATMP)
อุตสาหกรรมผลิตภัณฑ์การแพทย์ขั้นสูง
 | Cell Therapy Medicinal Product (CTMP)ผลิตภัณฑ์เซลล์หรือเนื้อเยื่อที่มีการดัดแปลงอย่างมีนัยสำคัญ โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อนำมาใช้ในการรักษา ป้องกัน วินิจฉัยโรคในมนุษย์ |
 | Tissue Engineered Product (TEP)เซลล์หรือเนื้อเยื่อที่ได้ผ่าน กระบวนการทางวิศวกรรมโดยมีวัตถุประสงค์ในการใช้เพื่อฟื้นฟู ซ่อมแซม หรือทดแทนเนื้อเยื่อดังกล่าวในมนุษย์ |
 | Gene Therapy Medicinal Product (GTMP)ผลิตภัณฑ์ที่ประกอบด้วย Recombinant nucleic acid ที่มีจุดประสงค์ ในการใช้เพื่อควบคุม ซ่อมแซม ทดแทน เพิ่มเติม หรือ Genetic sequence หรือผลิตภัณฑ์ที่มีผลทางการรักษา ป้องกัน หรือวินิจฉัยโรค |
 | Combined ATMPผลิตภัณฑ์เซลล์หรือเนื้อเยื่อ ตามที่ได้ให้คำนิยามข้างต้น ที่ประกอบกับอุปกรณ์ที่ได้รับการวินิจฉัยให้เป็นเครื่องมือแพทย์ |
รายนามนักวิจัย
ศาสตราจารย์ ดร. นพ.นรัตถพล เจริญพันธุ์
หัวหน้าโครงการวิจัย
ผู้อำนวยการสถาบันชีววิทยาศาสตร์โมเลกุล มหาวิทยาลัยมหิดล
การประชุมเชิงปฏิบัติการ ครั้งที่ 1
การจัดทำแผนที่นำทางการวิจัยและพัฒนาเทคโนโลยีด้านอุตสาหกรรมหุ่นยนต์เพื่อการอุตสาหกรรมหุ่นยนต์ (Robotic) เพื่อรองรับยุทธศาสตร์ของประเทศไทยที่มุ่งสู่ยุค 4.0
คณะนักวิจัยได้จัดการประชุมเชิงปฏิบัติการครั้งที่ 1 เมื่อ วันที่ 20 สิงหาคม 2564 เวลา 08.30 – 12.00 น. ผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์ (Zoom Cloud Meetings) ซึ่ง มีผู้เข้าร่วม 71 คน ประกอบด้วยนักวิจัย 19 คน หน่วยงานภาคเอกชนและองค์กรอิสระ 43 คน และคณะทำงาน 9 คน ซึ่งจากการประชุมเชิงปฏิบัติการดังกล่าวสามารถ สรุปผลปัจจัยที่มีผลต่อการขับเคลื่อนเปลี่ยนแปลงอุตสาหกรรม (Driver) พร้อมทั้งแนวโน้มการเปลี่ยนแปลง (Trend) และ การวิเคราะห์ผลต่ออุตสาหกรรมจากแนวโน้มการเปลี่ยนแปลงของปัจจัย (Implication) ของอุตสาหกรรมหุ่นยนต์ได้ดังนี้
- วิเคราะห์ : ปัจจัยขับเคลื่อน (Driver) ที่มีผลต่อการเปลี่ยนแปลงในระยะสั้น 1-3 ปี
- หัวข้อ ความจำกัดในการเข้าถึงเทคโนโลยีหุ่นยนต์ ระบบอัตโนมัติ และดิจิทัล และการขาดแคลนแรงงานชำนาญการในด้านนี้:เกิดจากการเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยีสมัยใหม่ในด้านนี้อย่างรวดเร็วจนทำให้กลุ่มผู้ประกอบการทั้งทางฝั่งผู้ใช้ (Demand) และฝั่งผู้ผลิต (Supply) มีความยากลำบากในการที่จะปรับตัวเองเข้าสู่การเป็นผู้ใช้และผู้พัฒนาเทคโนโลยีสมัยใหม่เหล่านี้
- หัวข้อความเสื่อมถอยทางธุรกิจและการแข่งขันอย่างรุนแรงในตลาดโลก : เป็นที่ชัดเจนว่าสถานการณ์ความถดถอยของเศรษฐกิจโลกส่งผลกระทบต่อภาคธุรกิจอุตสาหกรรมทั้งทั่วโลกในทวีปเอเชีย รวมถึงประเทศไทย จนเป็นเหตุทำให้เกิดสภาวะการแข่งขันในกลุ่มประเทศที่มีความสามารถในการผลิตผลิตภัณฑ์ต่างๆ ที่ใกล้เคียงกัน โดยการแข่งขันทวีความรุนแรงขึ้นเรื่อยๆ
- หัวข้อIndustrial 0& Digitalization และ 5G Technology :การพัฒนาInfrastructureที่มีความจำเป็นต่อเนื่องจากระยะสั้นนั้น มุ่งเน้นไปที่การพัฒนาให้ครอบคลุมทั่วถึงไปในManufacturing Technology Levelเพื่อให้กระบวนการผลิตและValue Supply Chainในภาคอุตสาหกรรมสามารถต่อเนื่องเชื่อมโยงกันได้ด้วยระบบสื่อสารในระดับที่เป็น 5G Technologyที่กำลังจะเข้ามาในระยะเวลาอันใกล้นี้
- วิเคราะห์ : ปัจจัยขับเคลื่อน (Driver) ที่มีผลต่อการเปลี่ยนแปลงในระยะกลาง 3-5 ปี
- หัวข้อAI Technology และ Blockchain Technology :เป็นเทคโนโลยีในกลุ่มดิจิทัลซึ่งจะมาต่อยอดกระบวนการผลิตในภาคอุตสาหกรรมที่ใช้หุ่นยนต์และระบบอัตโนมัติ ซึ่งข้อมูลต่างๆที่อยู่ในระดับField Layerถูกปรับเปลี่ยนให้เป็นระบบดิจิทัลทั้งหมดแล้ว จึงสามารถนำข้อมูลเข้าสู่กระบวนการขั้นถัดไป ในการนำข้อมูลนั้นมาทำAnalysisและProcessในการสั่งการทำงานและก่อให้เกิดประโยชน์ในด้านการเรียนรู้และตัดสินใจในการดำเนินงานในขั้นถัดไป ให้เป็นไปอย่างอัตโนมัติและต่อเนื่อง
- หัวข้อ สังคมผู้สูงอายุและสังคมแบบต้องการความมั่นคงในการดำรงชีวิต :เป็นหัวข้อที่เกิดจากพฤติกรรมการเปลี่ยนแปลงการดำรงชีวิตของมนุษย์ที่เปลี่ยนแปลงไปทั้งจากสภาวะการแพร่ระบาดของ ไวรัสโคโรนา (Covid-19) ซึ่งมีผลโดยตรงต่อพฤติกรรมของผู้บริโภค รวมไปถึงการเปลี่ยนแปลงของสังคมโลกซึ่งรูปแบบการใช้ชีวิตของคนทั้งโลก จากแรงกดดันทางภาวะเศรษฐกิจและสังคมที่เปลี่ยนแปลง
- วิเคราะห์ : ปัจจัยขับเคลื่อน (Driver) ที่มีผลต่อการเปลี่ยนแปลงในระยะยาว 5-10 ปี
- หัวข้อThailand Geographic Advantages as ASEAN Hub :เป็นเป้าหมายด้านOutcomeอีกตัวหนึ่ง ที่ต้องการให้เกิดการสร้างความได้เปรียบต่อคู่แข่งขันทางธุรกิจอุตสาหกรรม โดยใช้วิธีการในการใช้เทคโนโลยีด้านหุ่นยนต์ ระบบอัตโนมัติและดิจิทัลนี้ ร่วมกับความได้เปรียบทางภูมิศาสตร์ของประเทศไทย ที่เป็นจุดศูนย์กลางทางภูมิศาสตร์และการเดินทางเพื่อการกระจายการให้การบริการและผลิตภัณฑ์ทางด้านนี้ ไปสู่กลุ่มประเทศในภูมิภาคอาเซียน
- หัวข้อA&R Global Demand , Digital Supply Chain :เป็นแนวโน้มของโลกที่ไม่อาจหลีกเลี่ยงได้ ที่โลกจะถูกปรับเปลี่ยนมาใช้การผลิตและการดำรงชีวิตด้วยระบบอัตโนมัติและหุ่นยนต์ และเชื่อมสายการผลิตและSupply Chainต่างๆด้วยระบบดิจิทัล ด้วยเหตุนี้เป้าหมายของแผนจึงหลีกเลี่ยงไม่ได้ที่ประเทศไทยมีความจำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องปรับตัวให้ทันต่อการเปลี่ยนแปลงของโลก
โดยในการประชุมเชิงปฏิบัติการครั้งนี้ ได้ทำการระดมสมองเพื่อสรุปภาพรวมทิศทาง สรุปผลปัจจัยที่มีผลต่อการขับเคลื่อนเปลี่ยนแปลงอุตสาหกรรม (Driver)
พร้อมทั้งแนวโน้มการเปลี่ยนแปลง(Trend)
และ การวิเคราะห์ผลต่ออุตสาหกรรม จากแนวโน้มการเปลี่ยนแปลงของปัจจัย(Implication)
เพื่อนนำไปใช้ในการวางแผนและผลักดันให้เกิดStrategic Target
อย่างเป็นรูปธรรมต่อไป
สามารถมีส่วนร่วมโดยการแสดงความคิดเห็น ในการจัดทำแผนที่นำทางฯ ผ่านทาง Comments ด้านล่าง
การประชุมเชิงปฏิบัติการ ครั้งที่ 2
การจัดทำแผนที่นำทางการวิจัยและพัฒนาเทคโนโลยีด้านอุตสาหกรรมหุ่นยนต์เพื่อการอุตสาหกรรมหุ่นยนต์ (Robotic) เพื่อรองรับยุทธศาสตร์ของประเทศไทยที่มุ่งสู่ยุค 4.0
คณะนักวิจัยได้จัดการประชุมเชิงปฏิบัติการ เมื่อ วันที่ 8 ตุลาคม 2564 เวลา 08.30 – 12.00 น. ผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์ (Zoom Cloud Meetings)
ซึ่ง มีผู้เข้าร่วม 62 คน หน่วยงานภาครัฐ/สถานศึกษา 31 คน หน่วยงานภาคเอกชนและองค์กรอิสระ 22 คน และคณะทำงาน 9 คน
คุณศักดา สารพัดวิทยา ได้กล่าวถึง การวิเคราะห์ความต้องการที่แท้จริง ของอุตสาหกรรมที่จะใช้ระบบอัตโนมัติและหุ่นยนต์ ซึ่งทางนักวิจัยและผู้พัฒนาจะต้องมองให้เห็นภาพความต้องการนี้ จากเริ่มต้น จนถึง สิ้นสุดว่า จะสามารถวิจัยและพัฒนา Application
นั้นๆได้อย่างไร และที่สำคัญที่สุดก็คือการจะต้องมองให้เห็นถึงKPI
หรือผลลัพธ์ ในการนำระบบอัตโนมัติมาใช้งานจริงว่าจะต้องส่ง ผลดีและมูลค่าเพิ่มให้แก่ผู้ที่ลงทุนในการสร้างระบบและ ผู้นำระบบไปใช้ ซึ่งในปัจจุบันผู้พัฒนาSystem Integrator
และบริษัทในประเทศไทยสามารถพัฒนา ระบบอัตโนมัติ และIndustrial Robot
รวมถึงAutonomous Mobile Robot (AMR)
ได้แล้วในประเทศไทย แต่จุดที่ยากก็คือจะต้องนำระบบเหล่านี้ไปประยุกต์ให้เหมาะสมกับ กระบวนการผลิตของผู้ใช้งานในแต่ละอุตสาหกรรม2. อาจารย์เพิ่มศักดิ์ สุขศิริ นำเสนอผลการศึกษา Strategic Targets และระดมสมองเกี่ยวกับการพัฒนาผลิตภัณฑ์และบริการ ที่เป็นไปได้เพื่อรองรับการบรรลุเป้าหมายตามที่กำหนดของแต่ละอุตสาหกรรม (list of potential products/services) โดยบทสรุป และ Strategic Target ที่ได้จากการจัดทำ ประชุมเชิงปฏิบัติการ Workshop
ครั้งที่ 1 เมื่อเดือนสิงหาคมที่ผ่านมา ซึ่งทำให้ได้ข้อสรุปของStrategic Target
ใน 3 ระยะ ตามที่แสดงในรูปข้างบน รวมไปถึงจากการทำWorkshop
ครั้งที่ 1 ดังกล่าวทำให้ได้ ร่างของProduct and Service
รวมถึงProcess
ที่คาดว่าจะเกี่ยวข้องกับอุตสาหกรรมหุ่นยนต์และระบบอัตโนมัติ ซึ่งได้มาทั้งสิ้น 7 หัวข้อ โดยได้นำมาทำการวิเคราะห์ต่อในรูปแบบของชุมชนนักวิจัยBibliomentric
เพื่อให้เห็นถึงหัวข้อของงานวิจัยที่ชุมชนนักวิจัยในประเทศไทยได้ทำอยู่ในปัจจุบัน รวมถึงจะได้เห็นCluster
หรือการรวมกลุ่มการทำงานของนักวิจัย ทั้งจากในมหาวิทยาลัยเดียวกันและจากเครือข่ายมหาวิทยาลัยอื่นๆ รวมถึงได้เห็นความเชื่อมโยงงานวิจัยที่ได้ทำร่วมกับต่างประเทศ โดยคำนิยามของProduct and Service
จำนวน 5 หัวข้อและProcess
จำนวน 2 หัวข้อมีคำอธิบายดังตารางข้างล่างนี้
3.ผศ.ดร.เต็มสิริ ทรัพย์สมานนำเสนอผลการวิเคราะห์ระดับความพร้อมของเครือข่ายวิจัย ผ่านกระบวนการบรรณมิติผศ.ดร.เต็มสิริ ทรัพย์สมาน จากมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือได้นำเสนองานวิจัย bioplastic
ที่ได้การนำข้อมูลจากสกอร์Plus
มาใช้ในการวิเคราะห์ด้วยโปรแกรมเพื่อให้เห็นกราฟและdiagram
ต่างๆในการบ่งบอกถึงชุมชนนักวิจัยและหัวข้อในงานวิจัยที่มหาวิทยาลัยและองค์กรวิจัยในประเทศไทยได้ทำการวิจัยอยู่ในปัจจุบัน ดังมีรายละเอียด ข้อมูลเบื้องต้นดังนี้- ตัวอย่าง สถานภาพการทำวิจัยภายในประเทศ ประเด็นด้าน Industrial Robots
จากการวิเคราะห์บทความวิจัยด้าน Industrial Robots ในประเทศไทย ทั้งที่ตีพิมพ์ในวารสารและการเผยแพร่ในที่ประชุมวิชาการ เป็นภาษาอังกฤษ บนฐานข้อมูล SCOPUS จำนวน 202 บทความ พบว่า บทความทั้งหมดเกิดขึ้นในช่วงปี ค.ศ. 1993 ถึง 2021 โดยจำนวนบทความเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญตั้งแต่ปี ค.ศ. 2016
ตัวอย่าง หัวข้อวิจัยด้าน Industrial Robot ของนักวิจัยไทย
ผศ.ดร.เต็มสิริ ทรัพย์สมาน นำเสนอผลการวิเคราะห์ Bibliometric of Robotics Research โดยละเอียดในอีก 5 หัวข้อ ดังนี้
- Industrial Robots
- Autonomous Mobile Robot ( AMR )
- Industrial Internet of Things
- AI Vision Control System
- AI for Automation & Robotics
โดยในการประชุมเชิงปฏิบัติการครั้งนี้ ได้ทำการระดมสมอง เพื่อสรุปภาพรวมข้อเสนอแนะของคณะผู้เชี่ยวชาญ ในการจัดทำเกณฑ์ประเมินระดับความพร้อมการพัฒนาของเทคโนโลยี เพื่อยืนยันระดับ TRL (Technology Readiness Level: TRL) ของงานวิจัยในผลิตภัณฑ์ต่างๆในอุตสาหกรรมหุ่นยนต์ เพื่อสรุปเป็นสถานะภาพปัจจุบันของระดับความพร้อมของเทคโนโลยี (TRL) ในอุตสาหกรรมหุ่นยนต์และระบบอัตโนมัติ อย่างเป็นรูปธรรมต่อไป
สามารถมีส่วนร่วมโดยการแสดงความคิดเห็น ในการจัดทำแผนที่นำทางฯ ผ่านทาง Comments ด้านล่าง
